Τη νέα Εθνική Στρατηγική Τουρισμού (ΕΣΤ) της Κύπρου με ορίζοντα το 2035 ενέκρινε το Υπουργικό Συμβούλιο, όμως η εφαρμογή της ξεκινά σε ένα εντελώς διαφορετικό περιβάλλον από αυτό που σχεδιαζόταν όταν χαράχθηκε. Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και οι επιπτώσεις του στην Ανατολική Μεσόγειο έφεραν την πρώτη σοβαρή δοκιμασία για το νέο μοντέλο του κυπριακού τουρισμού, μετατρέποντας τη στρατηγική από σχέδιο ανάπτυξης σε τεστ ανθεκτικότητας.
Η βασική φιλοσοφία της στρατηγικής παραμένει η ίδια: μετάβαση από την ποσοτική μεγέθυνση στην ποιοτική αναβάθμιση, με στόχο η Κύπρος να εξελιχθεί σε 12μηνο προορισμό, να μειώσει την εποχικότητα και να ενισχύσει τη διασπορά των αφίξεων εκτός αιχμής. Ο ποσοτικός στόχος εξακολουθεί να τοποθετεί τις αφίξεις στα 5 εκατ. έως το 2035, από 4,04 εκατ. το 2024, ενώ η στόχευση για αύξηση των εσόδων και της μέσης δαπάνης παραμένει στον πυρήνα του σχεδίου.
Ωστόσο, η γεωπολιτική κρίση άλλαξε τις βραχυπρόθεσμες προτεραιότητες. Η Κύπρος, λόγω γεωγραφικής εγγύτητας αλλά και της αντίληψης κινδύνου που δημιουργήθηκε διεθνώς μετά τα γεγονότα στην περιοχή και το περιστατικό στο Ακρωτήρι, δέχθηκε άμεσο πλήγμα στις κρατήσεις. Τα πρώτα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν πτώση των τουριστικών αφίξεων τον Μάρτιο κατά περίπου 30% σε ετήσια βάση, ενώ πιέσεις καταγράφονται και στις προκρατήσεις Απριλίου-Μαΐου.
Υπό αυτές τις συνθήκες, η ΕΣΤ 2035 αποκτά νέο περιεχόμενο: η αποσυμφόρηση της εξάρτησης από συγκεκριμένες αγορές και η διαφοροποίηση του μίγματος ζήτησης μετατρέπονται από στρατηγική επιλογή σε άμεση ανάγκη.
Τουριστική στρατηγική Κύπρου: Από τη μεγέθυνση στη διαχείριση κινδύνου
Το νέο στοιχείο που προστέθηκε στη συζήτηση είναι η διαχείριση γεωπολιτικού ρίσκου. Η Λευκωσία επιχειρεί να αντιμετωπίσει την κρίση όχι εγκαταλείποντας τον σχεδιασμό της, αλλά ενσωματώνοντας μηχανισμούς προσαρμογής.
Ο Υφυπουργός Τουρισμού Κώστας Κουμής έχει επιμείνει ότι ο στόχος παραμένει η ποιοτική ανάπτυξη με ελεγχόμενη αύξηση αφίξεων, ωστόσο πλέον η έμφαση μεταφέρεται στη διατήρηση της συνδεσιμότητας, στην προστασία των χειμερινών ροών και στη διαχείριση της αβεβαιότητας σε εβδομαδιαία βάση.
Σε αυτό το πλαίσιο, η στόχευση για ενίσχυση των αφίξεων την περίοδο Ιανουαρίου–Απριλίου και Νοεμβρίου–Δεκεμβρίου αποκτά μεγαλύτερη σημασία, καθώς οι μήνες εκτός αιχμής θεωρούνται πλέον κρίσιμο εργαλείο εξισορρόπησης κραδασμών.
Η εξάρτηση από το Ισραήλ και η ανάγκη νέων αγορών
Η κρίση ανέδειξε επίσης μια ευάλωτη πτυχή του κυπριακού τουρισμού: την αυξανόμενη εξάρτηση από το Ισραήλ. Το 2025 οι αφίξεις από την ισραηλινή αγορά ξεπέρασαν τις 588.000, καθιστώντας το Ισραήλ δεύτερη μεγαλύτερη αγορά της χώρας.
Ακριβώς γι’ αυτό η στρατηγική διεύρυνσης αγορών –ΗΠΑ, Ινδία, Κίνα, αλλά και ενίσχυση της Κεντρικής Ευρώπης– εμφανίζεται σήμερα πιο επίκαιρη από ποτέ. Η διαφοροποίηση δεν παρουσιάζεται πλέον μόνο ως εργαλείο ανάπτυξης, αλλά και ως «ασφάλεια» απέναντι σε εξωτερικά σοκ.
Παράλληλα, η ενίσχυση τμημάτων όπως οι long stayers, το silver tourism, το bleisure και το working from anywhere θεωρείται ότι μπορεί να λειτουργήσει ως αντιστάθμισμα σε περιόδους αστάθειας, επειδή πρόκειται για κοινά με μικρότερη ευαισθησία στις παραδοσιακές εποχικές διακυμάνσεις.
Ποιότητα αντί όγκου, ακόμη και υπό πίεση
Παρά την αναστάτωση, η κυπριακή πλευρά δεν εγκαταλείπει το μοντέλο «λιγότερη πίεση, περισσότερη αξία». Η επιδίωξη αύξησης ημερήσιας δαπάνης, επενδύσεων σε έξυπνες τεχνολογίες, βιώσιμων υποδομών και προσβασιμότητας παραμένει ενεργή.
Αντιθέτως, κυβερνητικοί και επιχειρηματικοί κύκλοι αντιμετωπίζουν την κρίση ως επιβεβαίωση ότι το προηγούμενο μοντέλο, που βασιζόταν κυρίως στον όγκο αφίξεων, είχε όρια. Το νέο αφήγημα είναι ότι η ποιότητα και η ανθεκτικότητα δεν είναι δύο διαφορετικές στρατηγικές, αλλά το ίδιο πράγμα.
Στην ίδια λογική εντάσσονται και τα μέτρα στήριξης που ενεργοποιήθηκαν για τον κλάδο, περιλαμβανομένων παρεμβάσεων στήριξης της απασχόλησης στον τουρισμό.
Η ΕΣΤ 2035 ως τεστ αντοχής
Επιγραμματικά, η νέα Εθνική Στρατηγική Τουρισμού της Κύπρου δεν ακυρώνεται από την κρίση, αλλά δοκιμάζεται νωρίτερα από το αναμενόμενο. Ο στόχος του 12μηνου προορισμού, της ποιοτικής ανάπτυξης και της διασποράς της ζήτησης παραμένει, όμως πλέον περνά μέσα από ένα πιο σύνθετο περιβάλλον γεωπολιτικού κινδύνου.
Το ερώτημα δεν είναι πλέον μόνο αν η Κύπρος μπορεί να φτάσει τα 5 εκατ. αφίξεις έως το 2035, αλλά αν μπορεί να το πετύχει με ένα πιο ανθεκτικό, διαφοροποιημένο και λιγότερο ευάλωτο τουριστικό μοντέλο.
Και ακριβώς εκεί κρίνεται αν η ΕΣΤ 2035 θα αποδειχθεί ένα σχέδιο ανάπτυξης ή ένα πραγματικό σχέδιο μετασχηματισμού.
Δήλωσε παρών στο διαδικτυακό Short Stay Cyprus Conference, την online συνάντηση των επαγγελματιών φιλοξενίας της Κύπρου. Μια διαδικτυακή εμπειρία δικτύωσης και πρακτικής γνώσης για Hosts, Property Managers και Developers των Vacation Rentals της Κύπρου. Μάθε τις τελευταίες εξελίξεις, το ρυθμιστικό πλαίσιο της Κύπρου και ανέβασε τα έσοδα των καταλυμάτων σου με data-driven στρατηγικές.
ΓΙΑ ΙΔΙΟΚΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ ΒΡΑΧΥΧΡΟΝΙΑΣ ΜΙΣΘΩΣΗΣ
ΔΩΡΕΑΝ Ημερολόγιο Προθεσμιών ΑΑΔΕ
Αποκτήστε το σήμερα σε 1’ λεπτό,
για να μην χάνετε ΚΑΜΙΑ προθεσμία της ΑΑΔΕ
Άμεσος συγχρονισμός με τις επίσημες εφαρμογές.
